Minimalne wynagrodzenie i stawka godzinowa w 2027 r.: co zmienia się przy wypłacie

Dwie kwoty od 1 stycznia 2027 r.

Rozporządzenie Rady Ministrów z 14 września 2026 r. (Dz.U. z 2026 r. poz. 1213) ustala od 1 stycznia 2027 r. minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 4950 zł oraz minimalną stawkę godzinową w wysokości 32,30 zł. Rozporządzenie nie przewiduje drugiej, wyższej kwoty od 1 lipca.

To dwie różne kwoty. 4950 zł to miesięczne minimum wynagrodzenia pracownika zatrudnionego na umowę o pracę. 32,30 zł to minimum za każdą godzinę wykonywania umowy zlecenia albo umowy o świadczenie usług — nie jest to automatycznie stawka godzinowa pracownika. Porównanie z kwotą 4950 zł dotyczy wynagrodzenia brutto w składnikach opisanych niżej, a nie kwoty przelanej na konto.

Kogo dotyczy kwota miesięczna

Wynagrodzenie pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy nie może być niższe od minimalnego wynagrodzenia (art. 6 ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę). Ustawa nie przewiduje już niższej kwoty za pierwszy rok pracy — dawne przepisy o tym zostały uchylone.

Przy niepełnym etacie minimum ustala się proporcjonalnie do liczby godzin przypadających do przepracowania w danym miesiącu. Przy połowie etatu jest to 2475 zł.

Co wlicza się do minimum, a czego nie

Do porównania przyjmuje się składniki wynagrodzenia i inne świadczenia ze stosunku pracy zaliczane według zasad statystyki GUS do wynagrodzeń osobowych — nie tylko płacę zasadniczą, ale też na przykład premie (art. 6 ust. 4). Nie wlicza się natomiast (art. 6 ust. 5):

• nagrody jubileuszowej,
• odprawy emerytalnej lub rentowej,
• wynagrodzenia za godziny nadliczbowe,
• dodatku za pracę w porze nocnej,
• dodatku za staż pracy,
• dodatku za szczególne warunki pracy.

Jeżeli w danym miesiącu tak obliczone wynagrodzenie jest niższe od minimum — na przykład z powodu terminów wypłaty niektórych składników — pracodawca wypłaca wyrównanie razem z wynagrodzeniem za ten miesiąc (art. 7 ust. 1 i 2). U pracownika ze stawką godzinową wyrównanie liczy się za każdą godzinę: minimalne wynagrodzenie dzieli się przez liczbę godzin do przepracowania w danym miesiącu w pełnym wymiarze (art. 7 ust. 3). Dlatego godzinowe minimum pracownika zmienia się z miesiąca na miesiąc i nie jest równe 32,30 zł.

Stawka godzinowa przy zleceniu i usługach

Przy umowach zlecenia i o świadczenie usług (art. 734 i 750 Kodeksu cywilnego) wynagrodzenie trzeba ustalić tak, by za każdą godzinę wynosiło co najmniej 32,30 zł. Jeżeli umowa tego nie zapewnia, należy się wynagrodzenie liczone ze stawką minimalną (art. 8a ust. 1 i 2). Stawka dotyczy osób fizycznych, które nie prowadzą działalności gospodarczej, oraz przedsiębiorców jednoosobowych, którzy nie zatrudniają pracowników ani zleceniobiorców i wykonują zlecenie na rzecz przedsiębiorcy albo innej jednostki.

Zleceniobiorca nie może zrzec się tego wynagrodzenia ani przenieść go na inną osobę. Wypłata następuje w pieniądzu, a przy umowie zawartej na dłużej niż miesiąc — co najmniej raz w miesiącu (art. 8a ust. 4–6). Strony ustalają w umowie sposób potwierdzania liczby godzin.

Stawki nie stosuje się między innymi do umów, przy których zleceniobiorca sam decyduje o miejscu i czasie pracy i otrzymuje wyłącznie wynagrodzenie prowizyjne, a także do wskazanych w ustawie umów opiekuńczych, gdy opieka trwa nieprzerwanie dłużej niż dobę (art. 8d).

Kto jako przedsiębiorca albo w jego imieniu wypłaca za godzinę mniej niż stawka minimalna, podlega grzywnie od 1000 zł do 30 000 zł (art. 8e).

Inne kwoty, które zależą od płacy minimalnej

• Wynagrodzenie za przestój i za czas gotowości do pracy, gdy przeszkoda dotyczy pracodawcy, nie może być niższe od minimalnego wynagrodzenia (art. 81 § 1 Kodeksu pracy).
• Dodatek za pracę w porze nocnej wynosi 20 % stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia (art. 151⁸ § 1 Kodeksu pracy).
• Kwota wolna od potrąceń przy egzekucji należności innych niż alimentacyjne to minimalne wynagrodzenie po odliczeniu składek, zaliczki na podatek i wpłat do PPK; przy zaliczkach pieniężnych — 75 %, przy karach porządkowych — 90 % tej kwoty (art. 87¹ § 1 Kodeksu pracy).
• Działalność nierejestrowana: działalność osoby fizycznej nie jest działalnością gospodarczą, jeżeli jej przychód należny nie przekracza w żadnym kwartale 225 % minimalnego wynagrodzenia, a osoba ta nie prowadziła działalności w ostatnich 60 miesiącach (art. 5 ust. 1 Prawa przedsiębiorców). Przy kwocie 4950 zł próg wynosi 11 137,50 zł na kwartał.

Orzecznictwo

Składnik spoza listy wyłączeń wlicza się do minimum. Sąd Rejonowy w Suwałkach w wyroku z 21 lutego 2022 r. (sygn. akt IV P 61/21) uznał, że zaliczka na poczet dyżurów — „jako składnik wynagrodzenia niewymieniony w art. 6 ust. 5” ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę — powinna być brana pod uwagę przy ustalaniu, czy wynagrodzenie pracownika osiąga poziom płacy minimalnej, i oddalił powództwo o wyrównanie. Wyrok sądu rejonowego dotyczy konkretnej sprawy i stanu prawnego z tamtego czasu, ale dobrze ilustruje zasadę: wyłączenia z minimum wymienia zamknięta lista w art. 6 ust. 5, a pozostałe składniki zaliczane do wynagrodzeń osobowych wlicza się do porównania.

Lista kontrolna przed wypłatą za styczeń 2027 r.

1. Oddzielić pracowników od osób na umowach zlecenia i o świadczenie usług.
2. U pracowników na pełnym etacie porównać z kwotą 4950 zł składniki zaliczane do wynagrodzeń osobowych, pomijając sześć pozycji z art. 6 ust. 5.
3. Jeżeli wynagrodzenie jest niższe — naliczyć wyrównanie i wypłacić je razem z wynagrodzeniem za styczeń.
4. U pracowników na niepełnym etacie ustalić minimum proporcjonalnie do godzin w styczniu.
5. U zleceniobiorców sprawdzić, czy za każdą godzinę przypada co najmniej 32,30 zł, i czy umowa określa sposób potwierdzania godzin.
6. Przeliczyć dodatek nocny i kwoty wolne od potrąceń od nowego minimum.
7. Sprawdzić umowy: niższa kwota wpisana w umowie nie zwalnia z wypłaty minimum wynikającego z ustawy.

Stan prawny na 24 września 2026 r. Podstawa: rozporządzenie Rady Ministrów z 14 września 2026 r. (Dz.U. z 2026 r. poz. 1213); ustawa z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r. poz. 1773); Kodeks pracy (tekst jednolity Dz.U. z 2025 r. poz. 277); ustawa — Prawo przedsiębiorców (tekst jednolity Dz.U. z 2025 r. poz. 1480).